Síðasta ríkisstjórn, sem sat í tæp tvö kjörtímabil, var stofnuð til að viðhalda kyrrstöðu og verja kerfi. Eini flokkurinn innan hennar sem nýtti sér þá stöðu til að þoka sínum tilgangi áfram var Sjálfstæðisflokkurinn, sem nýtti pólitíska svikalognið til að innleiða alls kyns skattastyrki til helstu umbjóðenda sinna, tekjuhæstu og eignamestu hópa samfélagsins.
Til að fela þetta markmið sitt, og sýnast alþýðlegri, notast flokkurinn og forvígisfólk hans alltaf við sömu aðferðafræðina: að láta litla manninn skýla breiðu bökunum.
Þegar tillaga var lögð fram til að loka ehf-gatinu reyndu sjálfstæðismenn á þingi og á Morgunblaðinu að teikna upp þá mynd að verið væri að skattleggja smiði, hárgreiðslufólk og pípara þegar um var að ræða skattaglufu fyrir fólk með fleiri milljónir króna á mánuði.
Þegar skattaleg ívilnun til sambúðarfólks þar sem annar aðilinn var með tekjur í efsta skattþrepi (yfir 1.325 þúsund krónur í tekjur á mánuði) en hinn ekki þá bjó sama fólk til lygi um að það væri að afnema samsköttun og gaf í skyn að hjón og sambúðarfólk gætu ekki lengur talið saman fram til skatts.
Í yfirstandandi fjárlagafrumvarpsumræðu er svo búið að hanna þá sögn að hækkanir á bankaskatti, afnám skattaafsláttar til baðlóna og leiðrétting á forsendum sjálfvirkrar hækkunar skattþrepa séu skattahækkanir sem verið sé að senda heimilum landsins.
Lauma Sjalla fyrir efstu tekjuhópa
Flest fólk með mátulega dómgreind sér að bankar sem hagnast langt umfram arðsemiskröfu þurfa ekki að velta upphæð sem nemur rétt rúmlega fimm prósentum af ætluðum hagnaði þriggja stærstu banka landsins í ár út í verðlag og það veit líka að baðlón eru lúxusvara, viðskiptavinirnir eru að uppistöðu erlendir ferðamenn og fyrirtækin sem eiga þau eru flest rekin með gríðarlegum hagnaði.
Kratinn vill hins vegar stoppa aðeins við síðasta liðinn í nýju Sjalla-lyginni um skatta, þessari sem snýr að hægari hækkun skattþrepa. Það þarf nefnilega að vera á hreinu hvaða „heimili“ Sjálfstæðisflokkurinn er að tala um þarna.
Það er nefnilega þannig að í landinu eru þrjú skattþrep. Þeir sem eru með tekjur upp að 498.122 krónum á mánuði borga einungis 31,49 prósent í staðgreiðslu að frádregnum persónuafslætti, þeir sem eru með tekjur upp að 1.398.450 borga 37,99 prósent af öllu frá 498.123-1.398.450 krónum og þeir sem eru með tekjur yfir 1.398.450 krónum á mánuði borga 46,29 prósent skatt af öllu yfir þeirri upphæð.
Núverandi regla sem Sjálfstæðisflokkurinn laumaði inn í valdatíð sinni í fjármála- og efnahagsráðuneytinu byggði á þeirri forsendu að eins prósents framleiðniaukning ætti sér stað á Íslandi á ári og því ætti að hækka skattþrepin um þá prósentu árlega að viðbættri verðbólgu.
Þetta viðmið var of hátt enda benda þjóðhagsreikningar til þess að langtímaframleiðnivöxtur verði 0,5 prósent. Þess vegna var ákveðið að hafa framleiðinaukningarprósentuna núll á næsta ári til að leiðrétta fyrir ofmati síðustu ára og svo um 0,5 prósent á ári frá 2028.
Varlega áætlað má ganga út frá því að lauma Sjálfstæðisflokksins hafi kostað ríkissjóð marga milljarða króna í tekjur. Ávinningurinn á mann var auðvitað langmestur hjá fólki í efsta skattþrepi, um 109 þúsund krónur samanlagt á hvern í uppsafnaðan skattalegan ávinning 2022-2026, samanborið við 36 þúsund krónur hjá einstaklingi sem var aðeins að greiða í fyrsta skattþrepi.
Því fengu tekjuhæstu hópar samfélagsins þrefaldan ávinning af þessari laumu samanborið við þá lægst launuðu. Og öll fáum við auðvitað að greiða 866 milljarða króna yfirdráttinn sem þessi hagfræði Sjálfstæðisflokksins leiddi af sér, til viðbótar við vaxtakostnaðinn, sem fór úr 59 milljörðum króna á ári í 168 milljarða króna í ár.